Mỹ coi Greenland là lá chắn Bắc Cực, giúp Washington kiểm soát hàng hải, quân sự và tài nguyên trước Nga và Trung Quốc.
- Mỹ tạm dừng xử lý thị thực đối với công dân 75 quốc gia
- Vụ cháy nhà trọ 8 tầng Hà Nội do phóng hỏa
- 100 bị cáo hầu tòa vụ làm giả phiếu thử nghiệm kẹo Kera, sữa Hiup
Tham vọng của Mỹ tại hòn đảo lớn nhất thế giới
Tổng thống Donald Trump xem Greenland là lợi ích sống còn của Mỹ. Ông nhấn mạnh yếu tố an ninh quốc gia trong mọi kịch bản. Washington có thể mua, sáp nhập hoặc áp dụng biện pháp cứng rắn. Greenland là lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch tại Bắc Cực. Khu vực này nằm trên các hành lang vận tải mới nổi. Băng tan mở ra tuyến hàng hải xuyên Bắc Cực. Greenland đồng thời giàu tài nguyên chiến lược. Đất hiếm tại đây đặc biệt quan trọng với công nghiệp Mỹ. Ông Trump khẳng định Greenland sẽ thuộc về Mỹ dù phản đối. Các phương án gồm trở thành lãnh thổ Mỹ hoặc quốc gia liên kết.
Mỹ từng ký hiệp ước tương tự với nhiều đảo quốc Thái Bình Dương. Các quốc gia này nhận viện trợ, Mỹ kiểm soát quốc phòng. Ông Trump nêu ý định mua Greenland từ năm 2019. Nhiệm kỳ hai của ông đẩy mạnh áp lực chiến lược. Ngày 14/1, lãnh đạo Mỹ gặp quan chức Đan Mạch, Greenland. Phía Đan Mạch thừa nhận đối thoại thẳng thắn nhưng khác biệt sâu sắc. Mỹ cũng hậu thuẫn các dự án khai thác đất hiếm. Greenland lớn hơn Alaska gần 50 phần trăm. Việc sáp nhập sẽ tạo tiền lệ lịch sử với Mỹ.
Đối đầu Nga và Trung Quốc ở Bắc Cực
Bắc Cực đang trở thành mặt trận cạnh tranh quyền lực mới. Nga hiện diện quân sự áp đảo trong khu vực. Moscow tái thiết mạng lưới căn cứ thời Liên Xô. Nga kiểm soát phần lớn bờ biển Bắc Băng Dương. Hệ thống radar, sân bay và cảng nước sâu được mở rộng. Tổng thống Putin coi Bắc Cực là trụ cột chiến lược. Nga sở hữu đội tàu phá băng vượt trội toàn cầu. Mỹ hiện thiếu căn cứ trực tiếp tại Bắc Băng Dương. Washington phụ thuộc vào các cơ sở tại Alaska và Greenland. Căn cứ Pituffik giữ vai trò giám sát trọng yếu.
Greenland nằm giữa hai lối ra Bắc Đại Tây Dương. Vị trí này giúp theo dõi hải quân và tên lửa Nga. Trung Quốc cũng mở rộng ảnh hưởng tại Bắc Cực. Bắc Kinh tự nhận là quốc gia cận Bắc Cực từ năm 2018. Trung Quốc thúc đẩy tuyến vận tải và đầu tư khoáng sản. RAND ghi nhận đầu tư Trung Quốc kéo dài nhiều thập kỷ. Mỹ lo ngại Bắc Kinh kiểm soát chuỗi cung ứng đất hiếm. Greenland ước tính có 1,5 triệu tấn đất hiếm. Mỹ hiện phụ thuộc Trung Quốc với nhiều khoáng sản chiến lược. Washington đã can thiệp ngăn Trung Quốc mua mỏ Greenland. Tuy nhiên, khai thác gặp khó vì khí hậu và pháp lý môi trường. Dù vậy, Greenland vẫn là quân bài chiến lược với Mỹ.
Theo: Khai Mở