Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cảnh báo sẽ đóng cửa mọi hành lang xuất khẩu năng lượng mang lại lợi ích cho Mỹ và đồng minh, mở rộng nguy cơ phong tỏa từ eo biển Hormuz sang eo biển Bab el-Mandeb — hai trong số những tuyến vận chuyển dầu khí quan trọng nhất thế giới.
- Bán kết World Cup 2026 biến thành cuộc chiến đỉnh cao của bốn ông lớn FIFA mạnh nhất
- Một trái cây, ba công dụng: cấp nước, chống oxy hóa và thúc đẩy trao đổi chất
- ĐT Việt Nam tập huấn tại Hàn Quốc, chuẩn bị bảo vệ ngôi vô địch AFF Cup 2026
Tuyên bố được hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA đăng tải ngày 15/7, trong đó IRGC khẳng định: “Xuất khẩu năng lượng trong khu vực phải được chia sẻ cho tất cả, hoặc sẽ bị từ chối đối với tất cả.” Cảnh báo được đưa ra ngay sau khi Mỹ tái áp đặt phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran và tiến hành đợt không kích kéo dài 7 giờ vào đêm 14/7 nhằm vào hàng chục mục tiêu quân sự gần eo biển Hormuz và các khu vực ven biển Iran.
Các nhà phân tích nhận định đây là tín hiệu Iran sẽ kích hoạt lực lượng Houthi đồng minh tại Yemen phong tỏa eo biển Bab el-Mandeb — tuyến đường biển hẹp nối biển Đỏ với vịnh Aden, nơi dầu xuất khẩu của Ả Rập Xê Út và một phần đáng kể hàng hải toàn cầu đi qua. Một quan chức cấp cao Houthi đầu tuần cảnh báo nhóm này sẵn sàng phong tỏa Bab el-Mandeb và cho rằng động thái đó có thể đẩy giá dầu lên 200 USD/thùng.
Trên thực địa, giao tranh đã lan rộng ra nhiều điểm. IRGC tuyên bố đã tấn công các cơ sở chỉ huy, hậu cần và trang thiết bị của Hạm đội 5 Hải quân Mỹ tại Bahrain để đáp trả không kích của Mỹ; phóng hỏa một cơ sở hậu cần Mỹ tại khu vực Mina Abdullah của Kuwait; và không quân Iran tấn công căn cứ Mỹ tại Azraq, Jordan nhằm vào nhà chứa máy bay. Jordan xác nhận hệ thống phòng không nước này đã bắn hạ 3 tên lửa đạn đạo xâm nhập từ Iran vào sáng sớm 15/7.
Mỹ cáo buộc Iran tấn công 7 tàu thương mại trong tuần qua, khiến nhiều người thiệt mạng, mất tích hoặc bị thương. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết đợt không kích tối 14/7 nhằm tiếp tục làm suy giảm năng lực Iran tấn công tàu thương mại tại eo biển Hormuz. Trong khi đó, Houthi cũng phóng tên lửa vào Ả Rập Xê Út sau khi cáo buộc Riyadh không kích sân bay do nhóm này kiểm soát, phá vỡ thỏa thuận đình chiến 4 năm giữa hai bên.
Trước chiến sự bùng phát hồi tháng 2, khoảng 20% lượng dầu khí vận chuyển toàn cầu đi qua eo biển Hormuz mỗi ngày. Nếu Bab el-Mandeb bị phong tỏa thêm, hai tuyến đường huyết mạch của thương mại năng lượng thế giới sẽ đồng thời bị siết lại — đây là kịch bản mà IRGC đang dùng làm đòn mặc cả công khai với Washington trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn tháng 6 đang lung lay.
Nguyễn Quyến (tổng hợp)