Tổng thống Donald Trump tạm thời chưa ra lệnh quân sự với Iran, trong lúc Washington đánh giá các tín hiệu đối thoại giữa đàn áp biểu tình nghiêm trọng.
- Đại dương nóng lên kỷ lục, hồi chuông cảnh báo mới của biến đổi khí hậu
- Nghịch lý giáo viên hợp đồng lâu năm vẫn ngoài biên chế
- 24 giờ truy vết thủ phạm cướp tiệm vàng ở Đà Nẵng
Nhà Trắng ưu tiên thăm dò đối thoại nhưng giữ thế răn đe
Tổng thống Mỹ Donald Trump đối mặt quyết định an ninh mang tính bước ngoặt. Ông cân nhắc hành động quân sự nhằm vào Iran. Bối cảnh là các cuộc biểu tình bị trấn áp khốc liệt. Hơn 600 người được cho đã thiệt mạng. Hàng nghìn người khác bị bắt trên khắp Iran. Ông Trump nhiều lần cảnh báo Tehran. Ông cho rằng Iran đang vượt “lằn ranh đỏ”. Lằn ranh liên quan việc dùng bạo lực chết người. Đội ngũ an ninh quốc gia đang đánh giá lựa chọn mạnh. Tuy nhiên, quân đội Mỹ hiện chưa nhận lệnh tấn công. Tổng thống nói các quan chức Iran muốn đối thoại. Washington đang thăm dò thông điệp qua kênh kín. Nhà Trắng nhấn mạnh không loại trừ hành động quân sự. Ông Trump khẳng định Mỹ theo dõi tình hình sát sao.
Thư ký báo chí Karoline Leavitt cho biết Iran gửi thông điệp riêng. Bà nói nội dung khác xa phát ngôn công khai. Tổng thống muốn hiểu rõ động cơ Tehran. Bà nhấn mạnh ông Trump sẵn sàng dùng vũ lực. Iran hiểu Mỹ không nói suông. Cùng ngày, ông Trump công bố lệnh áp thuế mới. Mỹ đánh thuế 25% với các nước làm ăn cùng Iran. Thuế có hiệu lực ngay lập tức. Đây là bước trừng phạt đầu tiên liên quan biểu tình. Động thái cho thấy Mỹ tăng sức ép kinh tế. Trung Quốc, UAE, Thổ Nhĩ Kỳ, Brazil và Nga chịu ảnh hưởng. Nhà Trắng không cung cấp chi tiết thực thi. Trung Quốc nhanh chóng phản đối. Iran hiện xuất khẩu dầu chủ yếu sang Trung Quốc. Thổ Nhĩ Kỳ, Iraq, UAE và Ấn Độ cũng là đối tác lớn.
Biểu tình kéo dài và áp lực quyết định với ông Trump
Đặc phái viên Steve Witkoff phụ trách liên lạc Iran. Phó Tổng thống JD Vance tham gia các cuộc họp khẩn. Ngoại trưởng Marco Rubio cùng Hội đồng An ninh Quốc gia xây dựng kịch bản. Các phương án gồm ngoại giao, trừng phạt và không kích. Một quan chức Mỹ nói tổng thống sẽ quyết sớm. Ông Trump tiết lộ cuộc gặp với Iran đang được chuẩn bị.
Tuy nhiên, ông cảnh báo hành động có thể xảy ra trước đó. Biểu tình tại Iran vẫn tiếp diễn. Các chuyên gia nghi ngờ khả năng kéo dài. Việc cắt internet làm phong trào khó lan rộng. Giáo sư Vali Nasr nói biểu tình thiếu lãnh đạo. Những phong trào tự phát thường nhanh suy yếu. Khủng hoảng bắt nguồn từ suy thoái kinh tế. Đồng rial sụp giá và lạm phát leo thang.
Biểu tình chuyển sang yêu cầu lật đổ chế độ. Iran coi đây là thách thức nghiêm trọng nhất từ 1979. Iran cảnh báo Mỹ và Israel sẽ bị đáp trả. Đồng minh diều hâu của ông Trump kêu gọi hành động. Lindsey Graham thúc ép bảo vệ người biểu tình. Newt Gingrich kêu gọi tiêu diệt chế độ Iran. Giới phân tích cảnh báo nguy cơ leo thang xung đột. Quyết định của ông Trump sẽ tác động sâu rộng khu vực.
Theo: Khai mở