Căng thẳng tại eo biển Hormuz đang đe dọa trực tiếp đến nguồn cung dầu mỏ và kinh tế Trung Quốc. Khi giá năng lượng và cước vận tải tăng vọt, Bắc Kinh đối mặt với rủi ro lạm phát đình trệ và nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng năng lượng chiến lược.
- Israel không kích quy mô lớn vào Iran: 80 tiêm kích dội bom các mục tiêu chiến lược
- Tổng thống Trump: Cuba là mục tiêu kế tiếp sau mặt trận Iran
- Iran xin lỗi các nước láng giềng và ngừng tấn công quân sự
Hormuz – Điểm nghẽn chí tử đối với an ninh năng lượng
Eo biển Hormuz, hành lang hẹp nằm giữa Iran và Oman, là nơi lưu thông của khoảng 1/5 lượng dầu khí toàn cầu. Sau các cuộc tấn công quân sự của Mỹ và Israel, Iran đã đe dọa đóng cửa tuyến đường này để đáp trả, khiến thị trường năng lượng rung chuyển dữ dội. Giá dầu Brent đã leo thang lên mức 92 USD/thùng vào đầu tháng 3/2026, mức cao nhất trong nhiều năm qua.
Tác động không chỉ dừng lại ở giá nhiên liệu mà còn lan sang chi phí hậu cần toàn cầu. Dữ liệu vận chuyển cho thấy giá cước tàu chở dầu thô cỡ lớn từ Trung Đông đến Trung Quốc đã tăng vọt lên mức kỷ lục hơn 423.000 USD/ngày, cao gấp bốn lần mức trung bình năm ngoái. Các hãng vận tải lớn như COSCO hay MSC buộc phải tạm ngừng hoặc chuyển hướng tàu do rủi ro an ninh gia tăng và sự thắt chặt bảo hiểm rủi ro chiến tranh.
Sự phụ thuộc nặng nề của Bắc Kinh vào vùng Vịnh
Trung Quốc hiện là quốc gia nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới và đặc biệt dễ bị tổn thương trước các biến động tại Trung Đông. Ước tính có khoảng 50% lượng dầu thô và 1/3 lượng khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) nhập khẩu của nước này phải đi qua eo biển Hormuz. Việc tập đoàn Qatar Energy tuyên bố tình trạng bất khả kháng sau các vụ tấn công cơ sở hạ tầng đã làm trầm trọng thêm nỗi lo thiếu hụt năng lượng.
Bất kỳ sự gián đoạn kéo dài nào tại “điểm nghẽn” này cũng sẽ đẩy chi phí nhập khẩu lên cao và gây áp lực cực lớn lên nền sản xuất khổng lồ của Trung Quốc. Các chuyên gia cảnh báo rằng sự phụ thuộc quá mức vào các nhà sản xuất vùng Vịnh Ba Tư sẽ khiến nền kinh tế Trung Quốc gặp khó khăn trong việc duy trì đà tăng trưởng nếu căng thẳng không sớm hạ nhiệt.
Rủi ro từ mạng lưới dầu mỏ “ngầm” bị phơi bày
Toàn cảnh eo biển Hormuz: Tuyến đường thủy quốc tế này có vị trí chiến lược khi tọa lạc ngay trong khu vực lãnh hải của Iran. (Ảnh: Chụp màn hình báo The Epoch Times).
2.
Cuộc khủng hoảng hiện nay cũng phơi bày sự lệ thuộc âm thầm của Trung Quốc vào dầu thô giá rẻ từ các quốc gia bị trừng phạt như Iran, Nga và Venezuela. Dầu Iran được ước tính chiếm khoảng 12-13% tổng lượng nhập khẩu của Trung Quốc, phần lớn được vận chuyển qua các mạng lưới “ngầm” và chuyển tải giữa các tàu để che giấu nguồn gốc
.Nguồn dầu chiết khấu này đóng vai trò sống còn đối với các nhà máy lọc dầu độc lập tại Sơn Đông, vốn chiếm 1/4 công suất lọc dầu toàn quốc. Khi xung đột leo thang, việc duy trì đội tàu “ngầm” trở nên rủi ro và tốn kém hơn, khiến các trung gian tăng phí rủi ro và tước đi lợi thế chi phí sản xuất mà Trung Quốc bấy lâu nay vẫn duy trì
Viễn cảnh lạm phát đình trệ đe dọa tăng trưởng GDP
Giá năng lượng tăng cao đang đẩy kinh tế Trung Quốc vào nguy cơ “lạm phát nhập khẩu”, giữa lúc nhu cầu nội địa vẫn còn yếu và thị trường bất động sản suy thoái. Các chuyên gia dự báo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) có thể tăng thêm 1%, trong khi tăng trưởng GDP có rủi ro sụt giảm xuống dưới mức 4,5%. Điều này tạo ra tình trạng lạm phát đình trệ (stagflation) cực kỳ nguy hiểm cho sự ổn định kinh tế dài hạn
Tác động dây chuyền sẽ làm tăng chi phí hậu cần, từ đó đẩy giá thực phẩm và các dịch vụ bán lẻ lên cao. Những đối tượng như lao động tự do, nông dân và người giao hàng sẽ là những người dễ bị tổn thương nhất. Biên lợi nhuận của doanh nghiệp bị thu hẹp có thể dẫn đến làn sóng cắt giảm nhân sự hoặc đóng băng tuyển dụng trên diện rộng.
Áp lực lên chiến lược địa chính trị và năng lượng
Dù sở hữu dự trữ chiến lược, Bắc Kinh vẫn gặp rất nhiều khó khăn trong việc tìm nguồn thay thế nhanh chóng nếu eo biển Hormuz bị phong tỏa. Các tuyến đường ống dẫn dầu của Ả Rập Xê Út hay UAE chỉ đáp ứng được một phần nhỏ công suất cần thiết. Hơn nữa, thỏa thuận hợp tác 400 tỷ USD giữa Trung Quốc và Iran cũng đối mặt với nguy cơ bị đình chỉ hoặc tổn thất nặng nề do chiến sự.
Mặc dù Washington đã phát tín hiệu sẵn sàng hỗ trợ bảo hiểm và hộ tống hải quân để duy trì dòng chảy thương mại, nhưng sự phụ thuộc vào một tuyến đường thủy duy nhất vẫn là điểm yếu chí mạng. Cuộc khủng hoảng này buộc Trung Quốc phải đánh giá lại toàn bộ chiến lược an ninh năng lượng và các mối quan hệ địa chính trị tại khu vực Trung Đông đầy biến động.
Theo: The Epoch Times
.