Việt Nam, quốc gia có trữ lượng vonfram lớn thứ ba thế giới sau Trung Quốc và Nga, vừa được Hàn Quốc lựa chọn là nơi chế biến quặng vonfram khai thác trong nước — lần đầu tiên một quốc gia đưa tài nguyên chiến lược ra nước ngoài chế biến thay vì xử lý tại chỗ.
- Hiện tượng hiếm gặp xuất hiện trên bầu trời Côn Đảo khiến du khách kinh ngạc
- Mỹ không kích hơn 80 mục tiêu Iran, Tehran cảnh báo đáp trả
- Quả cầu kim loại bí ẩn dạt vào bờ biển Australia nghi là rác vũ trụ
Theo thỏa thuận hợp tác giữa Masan High-Tech Materials (MSR) và doanh nghiệp Hàn Quốc GB Innovation (GBI), quặng vonfram khai thác tại Hàn Quốc sẽ được vận chuyển đến nhà máy của MSR tại Việt Nam để chế biến thành các sản phẩm có giá trị gia tăng cao. GBI đặt mục tiêu đạt sản lượng khai thác khoảng 200.000 tấn quặng nguyên khai mỗi năm nhưng cần cơ sở chế biến quy mô lớn — năng lực mà MSR đang nắm giữ với tư cách một trong những nền tảng khai thác và chế biến vonfram tích hợp lớn nhất thế giới ngoài Trung Quốc.
Quyết định của Hàn Quốc diễn ra trong bối cảnh giá vonfram tăng gần như thẳng đứng. Cuối năm 2024, giá amoni paratungstat (APT) — sản phẩm trung gian quan trọng của vonfram — ở mức khoảng 330 USD/mtu; đến cuối năm 2025 đã vượt 800 USD/mtu; sang đầu năm 2026, giá tiếp tục bứt phá vượt mốc 3.000 USD/mtu — tức tăng hơn 9 lần chỉ trong khoảng 15 tháng.
Nguyên nhân trực tiếp là sự mất cân đối cung – cầu ngày càng rõ rệt. Trung Quốc, quốc gia chi phối phần lớn nguồn cung vonfram toàn cầu, siết hoạt động xuất khẩu, trong khi nhu cầu từ các ngành trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, hàng không vũ trụ và quốc phòng tăng nhanh do vonfram là nguyên liệu đầu vào của nhiều linh kiện điện tử và thiết bị công nghệ cao, với nhiệt độ nóng chảy và độ cứng thuộc nhóm cao nhất trong tự nhiên. Nhiều chuyên gia nhận định thị trường đang bước vào một “siêu chu kỳ” mới của kim loại công nghiệp.
Trong chuỗi cung ứng toàn cầu, Việt Nam đang dần khẳng định vai trò chế biến sâu chứ không chỉ xuất thô. MSR, doanh nghiệp đang vận hành mỏ vonfram Núi Pháo, được đánh giá là đơn vị hưởng lợi trực tiếp từ chu kỳ tăng giá lần này. Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, doanh nghiệp đặt mục tiêu doanh thu khoảng 20.300 tỷ đồng — gần gấp ba lần so với năm trước — với lợi nhuận sau thuế dự kiến từ 1.700 đến 2.500 tỷ đồng, tăng từ 150 đến 220 lần so với nền thấp năm 2025.
Thỏa thuận với GBI cho thấy năng lực chế biến của Việt Nam đang được các doanh nghiệp quốc tế ghi nhận bằng hợp đồng thực tế, không chỉ bằng tuyên bố. Trong khi nhiều quốc gia sở hữu quặng vonfram nhưng thiếu cơ sở chế biến quy mô lớn ngoài Trung Quốc, Việt Nam đang có cơ hội cụ thể để trở thành trung tâm chế biến vonfram trong chuỗi cung ứng toàn cầu đang tìm cách giảm phụ thuộc vào một nguồn duy nhất.
Nguyễn Quyến (tổng hợp)