Quần đảo Chagos vẫn do Anh kiểm soát sau khi London tạm dừng thỏa thuận chuyển giao cho Mauritius vì thiếu sự ủng hộ từ phía Tổng thống Mỹ Donald Trump.
- Chanh vàng Mỹ được nông dân Thanh Hóa ghép lên gốc bưởi
- Thực phẩm bẩn lọt vào trường học và góc khuất “hoa hồng” bữa ăn bán trú
- Mô hình trồng rêu: Hy vọng thoát nghèo cho người dân Y Tý
Áp lực từ Washington khiến thỏa thuận bị đình trệ
Tờ The Hill ngày 12.4 đưa tin Anh đã tạm dừng việc chuyển giao quần đảo Chagos cho Mauritius sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump gần đây rút lại hợp tác của mình đối với thỏa thuận năm 2024.Chính phủ Anh đã chính thức công bố quyết định tạm ngừng bàn giao quần đảo Chagos cho Mauritius, một bước đi gây bất ngờ sau thỏa thuận mang tính lịch sử năm 2024.
Sự thay đổi thái độ của Washington bắt đầu rõ nét khi ông Trump gọi việc chuyển giao quần đảo là một “sai lầm lớn” vào tháng 2 vừa qua. Gần đây nhất, trên mạng xã hội Truth Social, vị Tổng thống Mỹ đã gửi thông điệp trực tiếp tới Chính phủ Anh, yêu cầu họ không được trao đảo Diego Garcia cho bất kỳ bên nào khác. Điều này đã tạo nên sức ép chính trị vô cùng lớn lên Thủ tướng Keir Starmer cùng nội các Anh trong việc duy trì thỏa thuận đã ký kết.
Trước đó, Thủ tướng Starmer từng lên tiếng phản bác các ý kiến chỉ trích, đồng thời nhắc lại rằng ông Trump đã từng bày tỏ sự ủng hộ khi hai người gặp nhau tại Nhà Trắng. Tuy nhiên, những tuyên bố công khai đầy gay gắt gần đây của lãnh đạo Mỹ cho thấy sự thay đổi hoàn toàn về quan điểm so với những lời chào đón ban đầu. Việc Anh phải nhượng bộ cho thấy tầm ảnh hưởng sâu sắc của chính quyền Trump đối với các quyết định đối ngoại chiến lược của quốc gia này.
Tương lai quần đảo Chagos và căn cứ quân sự Diego Garcia
Quần đảo Chagos, đặc biệt là đảo Diego Garcia, giữ vai trò then chốt trong bản đồ quân sự của cả Anh và Mỹ tại khu vực Ấn Độ Dương từ những năm 1970. Ưu tiên hàng đầu của Anh hiện nay vẫn là đảm bảo an ninh hoạt động lâu dài cho căn cứ quân sự chung này, đây cũng là lý do cốt lõi dẫn đến việc ký kết thỏa thuận ban đầu với Mauritius. Dù tiến trình chuyển giao đang bị đình trệ, London tuyên bố sẽ tiếp tục đối thoại và hợp tác với cả Mỹ lẫn Mauritius để tìm kiếm một giải pháp hài hòa.
Nhìn lại lịch sử, sự hiện diện của căn cứ quân sự tại đây đã đi kèm với những biến động lớn đối với cộng đồng dân cư bản địa. Trong giai đoạn từ cuối thập niên 1960 đến thập niên 1970, Anh đã thực hiện việc cưỡng bức di dời khoảng 2.000 người dân Chagos để lấy mặt bằng thiết lập căn cứ cho quân đội Mỹ sử dụng. Cuộc chiến pháp lý kéo dài nhiều thập kỷ nhằm giải quyết những di sản từ thời thuộc địa chính là động lực chính thúc đẩy thỏa thuận chuyển giao vào năm 2024.
Hiện tại, dù chưa rõ khi nào tiến trình bàn giao sẽ được nối lại, tương lai của quần đảo Chagos vẫn là một bài toán ngoại giao vô cùng phức tạp đối với London. Anh đang đứng giữa áp lực từ các tổ chức quốc tế đòi hỏi thực hiện phi thực dân hóa và yêu cầu bảo vệ lợi ích quốc phòng từ phía đồng minh Mỹ. Các bên liên quan sẽ phải cân nhắc kỹ lưỡng các bước đi tiếp theo để không làm ảnh hưởng đến tính ổn định và vai trò chiến lược của khu vực Ấn Độ Dương.
Theo: Báo Thanh Niên