Xác chiếc máy bay Pan Am mất tích suốt 74 năm vừa được tìm thấy dưới đáy Đại Tây Dương ngoài khơi Puerto Rico. Phát hiện làm sáng tỏ thảm kịch khiến 52 người thiệt mạng và mở ra bước ngoặt lớn về quy định an toàn hàng không.
- FIFA thu về 15 tỉ USD từ World Cup 2026, vượt mục tiêu 36%
- Bắt đối tượng truy nã về tội cướp giật tài sản tại Hải Phòng
- Nhiều quốc lộ Tây Bắc sạt lở trở lại sau khi vừa thông xe tạm
Sau hơn bảy thập kỷ nằm dưới đáy biển, xác chiếc máy bay Clipper Endeavor của hãng hàng không Pan Am đã được đội tìm kiếm xác định vị trí ngoài khơi bờ biển phía bắc Puerto Rico. Đây là chiếc máy bay gặp nạn năm 1952 trong vụ tai nạn khiến 52 người thiệt mạng và được xem là cột mốc thúc đẩy hàng loạt cải cách về an toàn hàng không trên thế giới.
Theo CNN, tổ chức Air/Sea Heritage Foundation phối hợp cùng chương trình Expedition Unknown của Discovery Channel đã sử dụng thiết bị lặn không người lái để tìm thấy xác máy bay dưới đáy Đại Tây Dương. Phương tiện được xác định là chiếc Douglas DC-4 từng rơi xuống biển ngay sau khi cất cánh từ Puerto Rico vào ngày 11/4/1952.
Thời điểm xảy ra tai nạn, máy bay chở 64 hành khách cùng 5 thành viên phi hành đoàn. Chỉ có 17 người sống sót được lực lượng cứu hộ đưa lên bờ, trong khi 52 người còn lại thiệt mạng cùng chiếc máy bay chìm xuống biển chỉ sau vài phút.
Cuộc điều tra thời điểm đó cho thấy một trong những nguyên nhân khiến số người tử vong cao là hành khách không được hướng dẫn đầy đủ về các quy trình an toàn và thoát hiểm trước chuyến bay.
Hành trình tìm kiếm xác máy bay bắt đầu từ năm 2019 sau khi ông Russ Matthews, Chủ tịch Air/Sea Heritage Foundation, đọc được thông tin về một chiếc thẻ hành lý của chuyến bay trôi dạt vào bờ biển bang Florida. Chi tiết này đã thôi thúc nhóm nghiên cứu rà soát nhiều tài liệu lưu trữ của Pan Am và Lực lượng Tuần duyên Mỹ để xác định vị trí máy bay gặp nạn.
Nhóm nghiên cứu sau đó hợp tác với công ty thám hiểm dưới biển Deep Sea Vision. Dựa trên dữ liệu thời tiết lịch sử và hồ sơ điều tra, họ khoanh vùng tìm kiếm rộng hơn 34 km² ngoài khơi Puerto Rico.
Ngày 02/6, thiết bị lặn không người lái đã phát hiện xác chiếc máy bay bị gãy làm đôi ở độ sâu khoảng 610 m dưới mặt nước. Hình ảnh khảo sát cho thấy logo hình cánh đặc trưng của Pan Am cùng tên Clipper Endeavor vẫn còn nhận diện được sau hơn 70 năm.
Theo đại diện chương trình Expedition Unknown, xác máy bay sẽ không được trục vớt vì được xem là nơi an nghỉ của các nạn nhân. Air/Sea Heritage Foundation hiện phối hợp với chính quyền Puerto Rico để tăng cường bảo vệ khu vực này.
Theo Pan Am Historical Foundation, chiếc Clipper Endeavor gặp sự cố hỏng cả hai động cơ bên phải ngay sau khi cất cánh trên hành trình tới New York. Phi công buộc phải hạ cánh khẩn cấp xuống biển, nhưng máy bay chìm chỉ trong chưa đầy ba phút.
Dù máy bay được trang bị áo phao và phao cứu sinh cho toàn bộ hành khách, quá trình sơ tán diễn ra hỗn loạn do thiếu hướng dẫn an toàn, rào cản ngôn ngữ và không có người điều phối việc thoát hiểm.
Lực lượng Tuần duyên và Không quân Mỹ đã cứu được 17 người, nhưng 52 người không may thiệt mạng. Sau vụ tai nạn, Hội đồng Hàng không Dân dụng Mỹ đã kiến nghị sửa đổi nhiều quy định về an toàn đối với các chuyến bay qua biển.
Những thay đổi quan trọng sau đó được áp dụng rộng rãi, bao gồm việc bắt buộc hướng dẫn hành khách về vị trí áo phao, phao cứu sinh, lối thoát hiểm và các quy trình an toàn trước mỗi chuyến bay. Đây là những quy định vẫn được duy trì trên các chuyến bay thương mại cho đến ngày nay.
Tâm Thanh (tổng hợp)

