Mỹ và Iran đã thống nhất văn bản cuối cùng của thỏa thuận hòa bình sau nhiều vòng đàm phán nhờ vai trò trung gian của Pakistan, đánh dấu bước ngoặt lịch sử.
- Giá trị dinh dưỡng của lươn: Nguồn thực phẩm mùa hè thay thế dầu cá hiệu quả
- Mỹ phóng 49 tên lửa Tomahawk vào Iran, Tehran đáp trả các căn cứ quân sự
- Án phạt 16 năm tù cho đối tượng giả danh thầy phong thủy Vượng Gù
Mỹ và Iran đạt bước tiến lớn với văn bản thỏa thuận hòa bình cuối cùng
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif hôm thứ Sáu (12/6) cho biết, Mỹ và Iran đã tiến tới “văn bản cuối cùng, được nhất trí về thỏa thuận hòa bình”. vừa thông báo Mỹ và Iran đã đạt được sự thống nhất về văn bản cuối cùng của thỏa thuận hòa bình sau nhiều vòng đàm phán căng thẳng. Pakistan hiện đang nỗ lực hoàn tất các bước tiếp theo để sớm đưa thỏa thuận này đi vào giai đoạn triển khai thực tế trên diện rộng. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cũng xác nhận bản thỏa thuận giữa Tehran và Washington hiện đang ở giai đoạn hoàn thiện nhất từ trước đến nay.
Tuy nhiên ông lưu ý các bên cần có trách nhiệm và sự minh bạch nên mọi chi tiết cụ thể sẽ chỉ được công bố rộng rãi vào thời điểm thích hợp. Phía Mỹ mô tả đây là một thỏa thuận dựa trên hiệu quả thực tế nhằm đảm bảo an ninh khu vực và giải quyết triệt để các bất đồng lâu nay. Thủ tướng Pakistan nhận định rằng hòa bình chưa bao giờ ở gần như lúc này đồng thời chỉ trích các nỗ lực tung tin sai lệch nhằm phá hoại tiến trình.
Chi tiết các điều khoản về hạt nhân và yêu cầu tái thiết 300 tỷ USDDự thảo thỏa thuận bao gồm những điều khoản nghiêm ngặt liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran như tiêu hủy và loại bỏ các vật liệu hạt nhân hiện có. Phía Mỹ yêu cầu Tehran phải giải thể hoàn toàn chương trình hạt nhân đồng thời cam kết mở lại hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Về phía mình, Iran đã công bố bản ghi nhớ gồm 14 điểm gửi tới Washington, trong đó đáng chú ý nhất là yêu cầu một gói hỗ trợ tái thiết trị giá 300 tỷ USD.
Quan điểm thực thi dựa trên hiệu quả và việc giải phóng tài sản đóng băng
Tehran cũng nhấn mạnh tính cấp thiết của cơ chế giải phóng các tài sản bị phong tỏa và bác bỏ mọi cáo buộc hỗ trợ lực lượng ủy nhiệm. Một nguồn tin cho biết thỏa thuận tạm thời có thể giúp kéo dài lệnh ngừng bắn hiện tại và tạo nền tảng cho các cuộc đàm phán chuyên sâu hơn. Tuy nhiên truyền thông nhà nước Iran vẫn khẳng định nước này không chấp nhận từ bỏ hoàn toàn quyền kiểm soát tại eo biển chiến lược Hormuz.
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance khẳng định lập trường cứng rắn khi cho rằng Iran sẽ chỉ nhận được các lợi ích kinh tế nếu thực hiện đầy đủ mọi nghĩa vụ đã cam kết. Ông nhấn mạnh sẽ không có bất kỳ khoản tiền mặt nào được giải ngân chỉ vì việc ký kết thỏa thuận hay tham gia các cuộc họp.Iran hiện đang mong muốn thỏa thuận phải bao gồm lộ trình giải phóng khoảng 24 tỷ USD tài sản vốn đang bị đóng băng tại các ngân hàng nước ngoài.
Các quan chức Iran tiết lộ những phần chính yếu nhất của thỏa thuận chấm dứt chiến tranh đã cơ bản được các bên hoàn tất và thống nhất. Dù văn bản cuối cùng đã được chốt nhưng giới chức Mỹ khẳng định chỉ giải ngân các khoản hỗ trợ sau khi Iran thực hiện đầy đủ các bước kiểm chứng hạt nhân. Những diễn biến này được kỳ vọng sẽ giúp ổn định giá năng lượng và giảm bớt căng thẳng quân sự tại khu vực Trung Đông đầy biến động.
Tâm Thanh (tổng hợp)