Quân đội Mỹ phát động đợt không kích thứ hai nhằm vào Iran ngay sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn với Tehran đã “kết thúc”.

Rạng sáng 09/7, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) xác nhận đã tiến hành các cuộc không kích bổ sung vào Iran, với nhiều tiếng nổ lớn được ghi nhận tại thành phố Bushehr, cảng Chabahar và đảo Abu Musa. Đây là đợt trả đũa thứ hai của Washington kể từ khi Iran tấn công ba tàu chở hàng tại eo biển Hormuz hôm 07/7.

CENTCOM thông báo trên mạng xã hội X rằng các đợt không kích được thực hiện “theo chỉ thị của Tổng tư lệnh” nhằm làm suy giảm khả năng của Iran đe dọa quyền tự do hàng hải tại eo biển Hormuz. Tuyên bố nêu rõ: “Mỹ đang buộc Iran phải chịu trách nhiệm về hành động phi lý gần đây nhằm vào các tàu thương mại và thủy thủ đoàn dân sự đang tự do định tuyến qua một tuyến đường thủy quốc tế mang tính sống còn”.

Chuỗi leo thang diễn ra dồn dập trong chưa đầy 48 giờ. Ngày 08/7, quân đội Mỹ tuyên bố đã tập kích 80 địa điểm quân sự của Iran; phía Iran đáp lại bằng các cuộc tấn công nhằm vào 85 mục tiêu quân sự của Mỹ ở Bahrain và Kuwait, châm ngòi cho đợt không kích mới nhất trong đêm cùng ngày.

Trước các đợt không kích trên, ông Trump đã phát biểu thẳng thắn tại hội nghị thượng đỉnh NATO ở Ankara khi được hỏi về giá trị của lệnh ngừng bắn: “Đối với tôi, tôi nghĩ nó đã kết thúc. Tôi không muốn làm việc với họ nữa”. Ông cũng cảnh báo công khai với báo giới: “Tôi sẽ đưa ra một cảnh báo nhỏ: Chúng tôi sẽ đánh họ thật mạnh vào tối nay”.

Những phát ngôn đó trái ngược với bản ghi nhớ được ký ngày 17/6, vốn được kỳ vọng là bước đệm để hai bên tiến tới thỏa thuận hòa bình lâu dài. Ông Trump mô tả việc đàm phán với Iran chỉ là “lãng phí thời gian”, dù cho biết các nhà đàm phán của ông có thể tiếp tục các cuộc đối thoại.

Eo biển Hormuz vận chuyển khoảng 1/5 nguồn cung dầu toàn cầu, và việc kiểm soát tuyến đường này mang lại cho Tehran một đòn bẩy đáng kể. Các nhà phân tích nhận định Iran sử dụng các cuộc tấn công vào tàu thương mại như công cụ gây sức ép trong đàm phán, dù Tehran không nhận trách nhiệm về bất kỳ vụ việc nào.

Ông Trump bày tỏ kỳ vọng xung đột sẽ kết thúc nhanh chóng: “Tôi không nghĩ nó sẽ bắt đầu lại. Tôi nghĩ mọi chuyện sẽ diễn ra rất nhanh chóng. Họ tấn công một vài con tàu, và thế là chúng tôi đáp trả họ mạnh hơn nhiều. Khi họ đánh một, chúng tôi đánh trả gấp 10 lần, bạn biết đấy”. Tuy nhiên, khoảng cách giữa lời hứa kết thúc nhanh và thực tế mỗi đêm có thêm đợt không kích mới đang ngày càng nới rộng, trong khi triển vọng biến bản ghi nhớ 17/6 thành một thỏa thuận hòa bình vĩnh viễn đã thực sự chấm dứt.

Đào Chương (tổng hợp)