Hộ dân ở Quảng Trị đã chuyển trồng cao su sang trồng tre lục trúc lấy măng. Mang lại doanh thu khoảng 500 triệu đồng mỗi hecta.Mở ra hướng chuyển đổi phù hợp với vùng gò đồi thường xuyên chịu tác động của thời tiết cực đoan.

Gia đình bà Lê Thị Lan Hương, ở thôn Bàng Sen, xã Hoàn Lão, từng có gần 2ha cao su nhưng nhiều lần mất trắng vì bão. Những thử nghiệm với cây trà hòe và đinh lăng sau đó cũng không đem lại kết quả như kỳ vọng.

Quá trình tìm kiếm cây trồng mới khiến bà Hương lựa chọn tre lục trúc lấy măng, bởi loại cây này có khả năng chịu hạn, chịu gió tốt và đáp ứng nhu cầu thị trường.

Năm 2022, bà đầu tư 3.200 cây giống tre lục trúc có nguồn gốc từ Đài Loan. Giai đoạn đầu, gần một nửa số cây bị chết do thiếu kinh nghiệm chăm sóc.

Thay vì dừng lại, bà tiếp tục trồng dặm, điều chỉnh kỹ thuật và hoàn thiện quy trình canh tác. Khi vườn tre phát triển ổn định, hệ thống tưới tự động cùng phân hữu cơ được đưa vào sử dụng để duy trì năng suất trong mùa nắng.

Măng tre được thu hoạch khi còn dưới lớp đất để giữ độ giòn, vị ngọt và chất lượng. (Ảnh minh họa: Tin 360)

Thực tế sản xuất cho thấy tre lục trúc ít sâu bệnh hơn nhiều loại cây lâu năm khác, góp phần giảm chi phí chăm sóc.

Để bảo đảm chất lượng, măng được thu hoạch khi còn nằm dưới lớp đất. Nếu để nhô lên mặt đất, măng nhanh già, thân nhỏ và giảm độ giòn cũng như vị ngọt.

Trong mùa thu hoạch, công nhân phải kiểm tra từng bụi tre mỗi ngày để kịp thời đào những búp măng mới nhú.

Hiện khu vườn rộng khoảng 1,8ha tạo việc làm thường xuyên cho năm lao động với mức thu nhập khoảng 9–10 triệu đồng mỗi tháng.

Sau khi thu hoạch, măng được đưa ngay về xưởng sơ chế để giữ độ tươi. Sản phẩm được rửa sạch, phân loại rồi chế biến thành nhiều mặt hàng như măng tươi hút chân không, măng hấp, măng khô, măng chua và măng ngâm tỏi ớt.

Việc đa dạng hóa sản phẩm giúp kéo dài thời gian bảo quản và nâng giá trị kinh tế của vùng nguyên liệu.

Vườn tre của bà Hương cũng đã được chứng nhận sản xuất hữu cơ, tạo điều kiện thuận lợi để mở rộng thị trường tiêu thụ.

Theo bà Hương, từ năm thứ tư, mỗi hecta tre lục trúc có thể mang lại nguồn thu khoảng 500 triệu đồng. Ngoài bán măng thương phẩm, gia đình còn nhân giống bằng phương pháp chiết cành để cung cấp cây giống cho thị trường.

Từ hiệu quả đạt được, bà đã mở rộng thêm 27ha tre lục trúc tại vùng gò đồi xã Nam Trạch. Sau hai năm, nhiều diện tích đã bắt đầu cho thu hoạch bói, hình thành mô hình trồng tre lục trúc lấy măng có quy mô lớn nhất tỉnh Quảng Trị.

Măng tươi sau thu hoạch được sơ chế, đóng gói và tiêu thụ trên thị trường với nhiều mức giá khác nhau.
(Ảnh minh họa: Tin 360)

Theo ông Trần Thanh Hải, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Khuyến ngư tỉnh Quảng Trị, kết quả của mô hình cho thấy việc chuyển đổi cây trồng được thực hiện trên cơ sở đánh giá đúng điều kiện tự nhiên của địa phương.

Trong bối cảnh Quảng Trị thường xuyên chịu ảnh hưởng của mưa bão, tre lục trúc thể hiện khả năng chống chịu tốt, phù hợp với vùng gò đồi và có thể nhân rộng.

Ông Hải cho biết loại tre này cho thu nhập cao hơn khoảng hai lần so với nhiều giống tre lấy măng thông thường. Sản phẩm canh tác theo hướng hữu cơ cũng đáp ứng yêu cầu thị trường, góp phần nâng giá trị kinh tế và tạo triển vọng phát triển bền vững.

Mô hình của bà Hương cho thấy việc chuyển đổi cây trồng không chỉ phụ thuộc vào giống mới mà còn dựa trên quá trình thử nghiệm, điều chỉnh kỹ thuật và đầu tư phù hợp với điều kiện thực tế. Hiệu quả kinh tế, khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và việc tạo thêm việc làm là những kết quả cụ thể giúp mô hình có cơ sở để tiếp tục mở rộng.

Hoàng Lan (tổng hợp)