Cuba bác bỏ tuyên bố của Tổng thống Donald Trump về việc chặn dầu và tiền từ Venezuela, khẳng định chủ quyền quốc gia giữa khủng hoảng năng lượng trầm trọng.

Mỹ gia tăng sức ép, Cuba phản ứng cứng rắn

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 11/1 tuyên bố Washington sẽ không cho phép dầu mỏ hoặc dòng tiền từ Venezuela chảy sang Cuba, đồng thời gợi ý đảo quốc cộng sản nên đạt được một thỏa thuận với Mỹ nếu không muốn đối mặt các hậu quả nghiêm trọng hơn.

Phát biểu trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump khẳng định Cuba “đã sống nhiều năm nhờ lượng lớn dầu và tiền từ Venezuela” và cảnh báo: “Không còn dầu hay tiền nào đến Cuba – không một đồng. Tôi khuyên họ nên thỏa thuận, trước khi quá muộn”.

Theo dữ liệu vận chuyển, Venezuela – nhà cung cấp dầu lớn nhất của Cuba – đã ngừng hoàn toàn các chuyến hàng sang đảo quốc Caribe kể từ khi Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro bị lực lượng Mỹ bắt giữ hồi đầu tháng 1 trong bối cảnh Mỹ siết chặt phong tỏa dầu mỏ đối với quốc gia thành viên OPEC này.

Trong khi đó, Washington và Caracas đang tiến triển một thỏa thuận trị giá khoảng 2 tỷ USD, cho phép Mỹ mua tới 50 triệu thùng dầu Venezuela, với doanh thu được quản lý dưới sự giám sát của Bộ Tài chính Mỹ.

Tổng thống Cuba Miguel Díaz-Canel lập tức phản bác tuyên bố của ông Trump, khẳng định Mỹ không có quyền áp đặt điều kiện đối với Havana. “Cuba là quốc gia tự do, độc lập và có chủ quyền. Không ai có thể ra lệnh cho chúng tôi”, ông viết trên mạng xã hội X.

Khủng hoảng năng lượng và sức ép ngày càng lớn với Havana

Ngoại trưởng Cuba Bruno Rodríguez nhấn mạnh Havana có quyền nhập khẩu nhiên liệu từ bất kỳ quốc gia nào sẵn sàng cung cấp, đồng thời bác bỏ cáo buộc Cuba nhận dầu hay lợi ích vật chất để đổi lấy hỗ trợ an ninh cho Venezuela.

Cuba hiện phụ thuộc lớn vào dầu nhập khẩu, chủ yếu từ Venezuela và một phần nhỏ từ Mexico, nhằm duy trì hoạt động phát điện và giao thông. Theo dữ liệu theo dõi tàu và tài liệu nội bộ của công ty dầu khí nhà nước PDVSA, Venezuela vẫn cung cấp trung bình khoảng 26.500 thùng dầu/ngày cho Cuba trong năm ngoái, chiếm khoảng một nửa lượng thiếu hụt nhiên liệu của đảo quốc.

Tuy nhiên, việc nguồn cung này bị gián đoạn diễn ra trong bối cảnh Cuba đang chìm sâu vào khủng hoảng năng lượng. Mất điện luân phiên kéo dài nhiều giờ mỗi ngày, thiếu nhiên liệu, thực phẩm và thuốc men đã làm tê liệt nền kinh tế và đẩy làn sóng di cư ra nước ngoài, chủ yếu sang Mỹ, lên mức kỷ lục trong 5 năm qua.

Mexico gần đây nổi lên như một nguồn cung dầu thay thế quan trọng cho Cuba, song khối lượng vẫn hạn chế. Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum cho biết nước này chưa tăng xuất khẩu, nhưng do diễn biến chính trị tại Venezuela, Mexico đã trở thành một nhà cung cấp đáng kể hơn cho Havana.

Các đánh giá tình báo Mỹ cho thấy kinh tế Cuba đang chịu áp lực nghiêm trọng, song chưa có bằng chứng rõ ràng cho thấy đảo quốc “sắp sụp đổ” như dự đoán của ông Trump. Dù vậy, việc mất nguồn dầu và hỗ trợ từ Venezuela có thể khiến chính quyền Tổng thống Díaz-Canel đối mặt thách thức lớn hơn trong việc duy trì ổn định xã hội và kinh tế.

Theo: Khai Mở