Dữ liệu điểm chuẩn lớp 10 tại TPHCM và các tỉnh lân cận 3 năm qua bộc lộ sự phân hóa mạnh khi có trường yêu cầu trung bình 8 điểm/môn nhưng có nơi chỉ cần 1,75 điểm.

Sự phân cực điểm số giữa trung tâm sầm uất và vùng trũng ngoại thành

Bức tranh tuyển sinh lớp 10 tại khu vực TPHCM cũ trong 3 năm gần đây phản ánh một thực tế về sự chênh lệch trình độ và áp lực học tập giữa các khu vực địa lý. Những ngôi trường như THPT Nguyễn Thượng Hiền, Nguyễn Hữu Huân hay Nguyễn Thị Minh Khai vẫn giữ vững vị thế là những “pháo đài” điểm cao với mức chuẩn dao động từ 23,5 đến 25,5 điểm cho 3 môn. Để giành được một suất học tại đây, các em học sinh phải đạt được phong độ xuất sắc với trung bình từ 7,8 đến 8,5 điểm cho mỗi môn thi hệ số 1. Cho thấy sức nóng của cuộc đua vào các trường danh tiếng chưa bao giờ hạ nhiệt bất chấp những biến động về đề thi hay cách tính điểm

Trái ngược với sự sôi động ở nội thành, các khu vực ngoại thành như Cần Giờ, Bình Chánh và Nhà Bè lại được xem là “vùng trũng” về điểm chuẩn khi con số 10,5 đã trở thành một hằng số phổ biến. Điều này đồng nghĩa mỗi môn học sinh chỉ cần đạt trung bình 3,5 điểm là trúng tuyển vào các trường công lập. Thậm chí, số liệu thống kê còn ghi nhận những trường hợp cá biệt khi mức điểm trúng tuyển trung bình môn xuống thấp kỷ lục, tạo nên một khoảng cách mênh mông về cơ hội giáo dục giữa các em nhỏ ở thành thị và vùng ven.

Sự phân hóa này không chỉ là những con số vô hồn trên bảng danh sách trúng tuyển mà còn ẩn chứa sau đó là những trăn trở về sự phân bổ nguồn lực giáo dục.Trong khi học sinh trung tâm phải miệt mài trong các lò luyện thi để giành giật từng phần tư điểm, thì ở ngoại thành, cánh cửa vào lớp 10 có phần rộng mở hơn rất nhiều. Tuy nhiên, sự “dễ dàng” về mặt điểm số này cũng đặt ra thách thức lớn cho các thầy cô giáo trong việc đảm bảo chất lượng đào tạo và thu hẹp khoảng cách tri thức cho các em sau khi bước vào bậc trung học phổ thông.

Biến động tại các đô thị mới và “cú rơi” điểm số tại Bà Rịa – Vũng Tàu

Nếu TPHCM mang tính phân tầng ổn định thì tại Bình Dương cũ, thị trường tuyển sinh lại chứng kiến sự trỗi dậy mạnh mẽ của các khu vực đô thị mới như Thuận An, Dĩ An và Tân Uyên. Tốc độ đô thị hóa nhanh chóng cùng với việc gia tăng dân số cơ học đã khiến áp lực tuyển sinh tại các địa phương này tăng vọt, kéo theo điểm chuẩn của nhóm trường bậc trung có xu hướng đi lên. Trường THPT Trịnh Hoài Đức hiện đang duy trì vị thế dẫn đầu tại tỉnh với mức điểm chuẩn luôn sát sao với các trường top đầu của TPHCM, minh chứng cho sự đầu tư bài bản và chất lượng học sinh ngày càng được nâng cao.

Trong khi đó, khu vực Bà Rịa – Vũng Tàu cũ lại trở thành tâm điểm của sự chú ý trong năm 2025 với một bảng điểm chuẩn gây “sốc” do sự thay đổi về phương thức xét tuyển. Việc bãi bỏ nhân hệ số 2 đối với hai môn Toán và Ngữ văn đã khiến tổng điểm xét tuyển sụt giảm mạnh, dẫn đến tình trạng nhiều trường có mức điểm trúng tuyển thấp chưa từng thấy. Cụ thể, thí sinh chỉ cần đạt trung bình chưa đến 3 điểm mỗi môn đã có thể đỗ vào hàng loạt trường như THPT Dương Bạch Mai, Trần Văn Quan hay Ngô Quyền.

Thực tế này đã tạo ra một “cú rơi” về mặt con số khiến dư luận không khỏi bàng hoàng về chất lượng đầu vào của bậc trung học phổ thông tại một số địa phương. Cá biệt, có những trường ghi nhận điểm trung bình môn giảm tới một nửa so với các năm trước đó, gây ra nhiều ý kiến trái chiều về tính hiệu quả của cách tính điểm mới. Dù vậy, những ngôi trường có bề dày truyền thống như THPT Vũng Tàu hay Đinh Tiên Hoàng vẫn giữ được sự ổn định tương đối với mức điểm chuẩn yêu cầu học sinh phải có năng lực thật sự để vượt qua ngưỡng 5-7 điểm mỗi môn.

Kỳ vọng vào kỳ thi 2026 và lộ trình chuẩn bị cho học sinh sau sáp nhập

Năm 2026 đánh dấu một cột mốc lịch sử khi TPHCM lần đầu tiên tổ chức kỳ tuyển sinh lớp 10 sau khi sáp nhập với sự tham gia của thí sinh từ 3 khu vực rộng lớn. Kỳ thi sẽ được tổ chức thống nhất với 3 môn thi bắt buộc là Toán, Ngữ văn và Ngoại ngữ, đòi hỏi một quy trình quản lý và điều phối chuyên nghiệp từ ngành giáo dục. Theo lịch trình đã công bố, các em học sinh sẽ bắt đầu làm thủ tục dự thi vào ngày 31/5, bước vào những ngày thi căng thẳng đầu tháng 6 để tìm kiếm tấm vé vào trường công lập.

Việc thống nhất đề thi và cách tính điểm trên toàn khu vực mới hứa hẹn sẽ mang lại một cái nhìn tổng quan và công bằng hơn về trình độ học vấn của các địa phương. Tuy nhiên, điều này cũng đặt ra áp lực không nhỏ cho các em học sinh tại các vùng sâu vùng xa khi phải đối đầu với một mặt bằng chung có tính cạnh tranh cao hơn. Ngành giáo dục đã đưa ra lộ trình thi cụ thể với môn Ngữ văn và Ngoại ngữ vào ngày 1/6, tiếp nối bằng môn Toán và bài thi tiếng Anh tích hợp vào ngày 2/6 để đảm bảo tính khoa học và giảm tải áp lực cho thí sinh.

Đứng trước mục tiêu phổ cập trung học phổ thông, kỳ tuyển sinh lớp 10 không chỉ đơn thuần là một cuộc sát hạch mà còn là dịp để nhìn nhận lại định hướng phân luồng học sinh sau trung học cơ sở. Việc có tới 8 nguyện vọng đăng ký vào lớp 10 tại TPHCM là một nỗ lực của các cơ quan quản lý nhằm tăng cơ hội trúng tuyển cho các em, tránh tình trạng “học tài thi phận”. Trong bối cảnh mới, sự chuẩn bị tâm lý vững vàng cùng một chiến thuật đăng ký nguyện vọng thông minh sẽ là chìa khóa giúp các sĩ tử vượt qua kỳ thi quan trọng này một cách thành công nhất.

Theo: Báo Dân trí