Bốn trong 8 tuyến cáp quang biển kết nối Việt Nam với thế giới đang gặp sự cố, buộc các nhà mạng phải điều chuyển và bổ sung dung lượng trên những hướng còn hoạt động.

Tính đến sáng 28/8 (giờ Hà Nội), AAG và IA được xác nhận phát sinh vấn đề, sau khi SJC2 và AAE-1 gặp sự cố trước đó ít ngày. Viettel cho biết hai tuyến IA và AAE-1 ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động khai thác của đơn vị, trong đó AAE-1 mất toàn bộ dung lượng.

Để bù đắp phần thiếu hụt, chiều 26/8, Viettel bổ sung 800 Gbps kết nối quốc tế qua hướng Hong Kong trên tuyến IA. VNPT đánh giá đây là “sự cố bất khả kháng”, ảnh hưởng đến toàn bộ nhà cung cấp dịch vụ đang khai thác tại Việt Nam và cho biết đã chuyển lưu lượng sang các hướng còn lại nhằm tối ưu dung lượng.

Bốn tuyến gặp vấn đề cùng lúc

AAE-1 từng gặp sự cố tại phân đoạn Thái Lan từ cuối tháng 2/2026, khiến khoảng 8-10% lưu lượng đi quốc tế bị hao hụt nhưng chưa gây ảnh hưởng rõ rệt tới người dùng trong nước. Sự cố hiện tại là lần thứ hai trong năm của tuyến này, còn SJC2 lần đầu gặp sự cố nghiêm trọng kể từ khi được đưa vào khai thác giữa năm 2025.

SJC2 có vốn đầu tư 439 triệu USD, dài khoảng 10.500 km, kết nối Singapore, Hong Kong và Nhật Bản, với điểm cập bờ tại Bình Định. Khi SJC2 và AAE-1 gặp vấn đề, AAG và IA tiếp tục được xác nhận trục trặc, đưa số tuyến cáp biển đang gặp sự cố lên 4/8.

Trong số 8 tuyến cáp biển kết nối Việt Nam với quốc tế, TVH được khai thác từ năm 1996 và có lưu lượng thấp. ADC và SJC2 là hai tuyến mới nhất, lần lượt vận hành cuối năm 2024 và giữa năm 2025.

Sự cố cáp biển không phải hiện tượng mới với mạng Việt Nam. Trung bình mỗi năm có khoảng 10 lỗi được ghi nhận, từng có giai đoạn 4/5 tuyến cùng gặp vấn đề; tháng 2/2023, cả 5 tuyến cáp biển khi đó đồng loạt xảy ra sự cố.

Vấn đề nằm ở chỗ các tuyến cáp biển vẫn đảm nhận phần lớn lưu lượng Internet quốc tế của Việt Nam, trong khi cáp đất liền và vệ tinh mới đóng vai trò bổ sung. Việc sửa chữa cũng không thể thực hiện ngay, bởi thường phải mất vài tháng đến một năm, phụ thuộc thời tiết, tàu sửa cáp chuyên dụng và thủ tục cấp phép vùng biển.

Riêng IA dự kiến đến đầu tháng 9 mới bắt đầu được sửa chữa. Với AAG, AAE-1 và SJC2, thời điểm khắc phục vẫn chưa được xác định.”SJC2 có vốn đầu tư 439 triệu USD, dài khoảng 10.500 km, kết nối 6 nước gồm Singapore, Thái Lan, Việt Nam, Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản, với điểm cập bờ tại Quy Nhơn, Bình Định.”

“Đây là sự cố bất khả kháng”, đại diện VNPT khẳng định, đồng thời cho biết tình trạng này tác động đến tất cả nhà cung cấp dịch vụ tại Việt Nam chứ không riêng một đơn vị.

Năm 2025, Việt Nam đã đưa tuyến cáp quang đất liền VSTN vào vận hành với dung lượng thiết kế 12 Tbps. Từ giữa tháng 8, Internet vệ tinh Starlink cũng được thí điểm, nhưng trong thực tế, lưu lượng Internet Việt Nam vẫn chủ yếu dựa vào cáp biển.

Vũ Quyến (tổng hợp).