Tại xã Cồn Tiên, tỉnh Quảng Trị, bà Bùi Thị Nghĩa xây dựng trang trại nuôi chồn hương sinh sản và thu về hàng tỷ đồng chỉ sau một năm triển khai.

Người phụ nữ 51 tuổi từng làm công nhân tại Thành phố Hồ Chí Minh, học hết lớp 9 rồi vừa đi làm vừa học bổ túc văn hóa, trước khi rời phố về quê từ năm 2017 để theo nghề nuôi chồn hương sau một chuyến tham quan mô hình chăn nuôi tại tỉnh An Giang. Tháng 6/2025, bà đầu tư xây trang trại, mua 240 con chồn hương giống; chỉ sau một năm, đàn chồn phát triển lên 1.000 con và mang lại doanh thu 3,6 tỷ đồng từ đợt xuất bán đầu tiên.

Công việc của bà Nghĩa bắt đầu khi trời tối. Chồn hương chỉ động dục trong khoảng thời gian ngắn vào ban đêm, nên bà phải thức trắng nhiều đêm để quan sát biểu hiện, nghe từng tiếng kêu, kịp thời đưa con cái đến với con đực đúng thời điểm. “Nhiều hôm tôi thức thâu đêm chỉ để theo dõi vài con chồn. Chậm một chút là lỡ mất thời điểm phối giống, phải chờ sang chu kỳ sinh sản sau của chúng”, bà Nghĩa chia sẻ.

Trang trại nuôi chồn hương vận hành xuyên đêm, giúp người phụ nữ thu tiền tỷ nhờ mô hình chăn nuôi đặc biệt.
Một cá thể chồn hương nằm nghỉ trong chuồng tại trang trại nuôi. (Ảnh minh họa: Tin 360)

Đợt xuất chuồng đầu tiên, bà bán 800 con chồn hương giống với giá 9 triệu đồng một cặp. Việc chăm sóc được bà mô tả không quá phức tạp nhưng đòi hỏi kỷ luật: mỗi con nuôi riêng để tiện theo dõi, thức ăn gồm chuối chín, cám tổng hợp, cá rô phi, cá trê và trứng gà, chi phí khoảng 3.000 đồng một con một ngày. “Loài vật này không quá khó chăm sóc nhưng đòi hỏi người nuôi phải kiên trì, tỉ mỉ và nắm rõ tập tính của chúng. Mỗi con được nuôi riêng để thuận tiện theo dõi sức khỏe và sinh sản. Thức ăn của chồn hương khá đơn giản gồm chuối chín, cám tổng hợp, cá rô phi, cá trê và trứng gà. Chi phí chỉ khoảng 3.000 đồng/con/ngày”, bà Nghĩa cho hay.

Mùa phối giống kéo dài từ tháng 01 đến tháng 8 hàng năm. Sau 70 ngày mang thai, mỗi cá thể chồn hương sinh 3-6 con, mỗi năm đẻ 2-3 lứa, và việc kiểm soát cân nặng con bố mẹ là yếu tố quyết định tỷ lệ sinh sản. “Mỗi ngày chỉ cho ăn một đến hai lần nhưng người nuôi phải dành nhiều thời gian quan sát đàn chồn, nhất là vào mùa sinh sản. Phải kiểm soát cân nặng của chồn bố mẹ, nếu quá béo sẽ ảnh hưởng đến khả năng phối giống và tỷ lệ sinh sản”, bà Nghĩa cho biết thêm.

Người phụ nữ chia sẻ mô hình nuôi chồn hương với khách tham quan, hé lộ hành trình thức đêm chăm chồn để thu tiền tỷ.
Người phụ nữ giới thiệu thức ăn cho chồn hương với khách tham quan trang trại. (Ảnh minh họa: Tin 360)

Từ một trang trại cá nhân, mô hình của bà Nghĩa đang mở rộng thành chuỗi liên kết. Bà hiện hợp tác với 7 hộ dân tại Quảng Trị, cung cấp con giống, hướng dẫn kỹ thuật, hỗ trợ chăm sóc và bao tiêu đầu ra. Nhu cầu thị trường với chồn hương giống và chồn thương phẩm đang vượt khả năng cung ứng hiện tại, khi nhiều doanh nghiệp trong nước và đối tác nước ngoài đặt vấn đề thu mua nhưng sản lượng mới đáp ứng được một phần; để đón đầu, bà đã đề xuất và được UBND xã Cồn Tiên thống nhất chủ trương giao 2ha đất nhằm mở rộng quy mô trang trại lên khoảng 3.000 con.

Ông Lê Phước Hiếu, Phó Trưởng phòng Kinh tế xã Cồn Tiên, cho biết địa phương hiện có 5 hộ nuôi chồn hương, trong đó trang trại của bà Nghĩa có quy mô lớn nhất và bước đầu mang lại hiệu quả kinh tế cao. “Địa phương khuyến khích các hộ phát triển mô hình theo đúng quy định của pháp luật, bảo đảm đăng ký, quản lý nguồn gốc động vật, thực hiện đầy đủ các quy định về thú y và bảo vệ môi trường. Nếu được liên kết tốt về đầu ra, chồn hương có nhiều triển vọng để phát triển kinh tế nông thôn và nâng cao thu nhập cho người dân”, ông Hiếu đánh giá.

Nguyễn Quyến (tổng hợp)